Opaka, wieś w powiece drohobyckim, usytuowana 20 km na płd.-zach. od Drohobycza i 6 km od centralnej części Podbuża - na płd.-wsch. od siedziby dawnego sądu grodzkiego. Osada została lokowana najpewniej na prawie wołowskim, a świadczą o tym zapisy z 1565 r.

Na płn.-zach. od Opaki leży Podbuż, na pł.-wsch. Jasienica Solna i Popiele, na wsch. Borysław, na płd.-wsch. Mraźnica i Schodnica, płd.-zach. Kropiwnik Stary, na zach. Bystrzyca i Załokieć. Osada leży w dorzeczu Dniestru za pośrednictwem potoku Opaki będącego dopływem Bystrzycy. Potok zaczyna swój bieg w płd.-zach. lesistym narożniku wsi, w lesie Opaczka, na wschodnim stoku góry Kohutów Horb (826 m n.p.m.) z wielu źródeł i kilku strumyków, otrzymując nawę Opaczki. Następnie płynie w kierunku płn.-wsch. i skręca na płn., tam przyjmuje nazwę Opaki. Od prawego brzegu w obrębie wsi zasilają ją liczne dopływy m.in.: Zwirczak, Borysławka, Zworzec i Klutkawka (Klutkawica). Przedwojenne zabudowania rozlokowane są głównie na obszarze doliny Borysławki i Opaki. Wieś otaczają lasy: od płd. Opaczka, Borysławka i Bukowa (688 m n.p.m.), od płn-wsch. Konstańce, Ratoczyna (720 m n.p.m.), Świrczyk (681 m n.p.m.) i Kadubiowa (617 m n.p.m.). Na płd.-zach. wznosi się blisko granicy Załokcia „Czelandy” do 602 m n.p.m. W 1880 r. w Opace mieszkało 1376 osób, 12 osób na obszarze dworskim. Wśród mieszkańców było 11 rz.-kat. We wsi wówczas były dwie drewniane cerkwie, jedna w Opace Niżnej, druga w Opace Wyżnej. Pierwszą wybudowano w 1722 r., a drugą w roku 1660, do której ikonostas sprawiono w roku 1876. Istniała wówczas we wsi szkoła nieetatowa, założona w 1820 r. i gminna kasa pożyczkowa. Według podań Opaka została założona przez uciekających mieszkańców sąsiednich nizin dla których tereny te były schronieniem przed tatarskimi najazdami. W okresie I Rzeczpospolitej osada należała do dóbr koronnych, do krainy podbuskiej, w ekonomii samborskiej. W Opace była prawdopodobnie kopalnia rudy żelaza.